Afrika Selatan berdepan tamparan hebat dalam kempen kelayakan Piala Dunia 2026 selepas Persekutuan Bola Sepak Antarabangsa (FIFA) mengesahkan pasukan itu menurunkan pemain tidak layak ketika menentang Lesotho pada Mac lalu. Keputusan kemenangan 2-0 yang diraih Bafana Bafana dalam aksi tersebut kini ditarik balik dan bertukar kepada kekalahan 0-3.
Dalam kenyataan rasmi semalam, FIFA menjelaskan bahawa pemain tengah Teboho Mokoena tidak sepatutnya diturunkan kerana beliau sudah mengumpul dua kad kuning dalam perlawanan menentang Benin dan Zimbabwe sebelum itu. Tindakan tersebut melanggar Artikel 19 Kod Disiplin FIFA yang menetapkan pemain digantung secara automatik jika mengutip dua amaran.
Akibat pelanggaran itu, Afrika Selatan kehilangan tiga mata berharga dan jatuh ke tangga kedua Kumpulan C, ketinggalan di belakang Benin hanya berdasarkan perbezaan jaringan. Lesotho pula kekal menghuni kedudukan kelima kumpulan, namun kemenangan percuma itu sedikit sebanyak meningkatkan moral mereka.
Menteri Sukan Afrika Selatan, Gayton McKenzie, menyatakan rasa kecewa mendalam terhadap hukuman tersebut. Beliau mengakui situasi itu amat memalukan buat negara dan menjejaskan imej bola sepak Afrika Selatan di pentas antarabangsa. “Kami akui perkara ini mencemarkan nama baik Afrika Selatan dan mesti bertanggungjawab sepenuhnya untuk memperbetulkannya,” katanya dalam satu sidang media.
Walaupun begitu, McKenzie menekankan bahawa fokus pasukan perlu segera beralih kepada baki dua perlawanan kelayakan pada Oktober depan. Beliau optimis bahawa skuad Bafana Bafana masih berpeluang mara ke Piala Dunia meskipun berdepan ujian besar. “Bafana Bafana bermain dengan semangat juang tinggi untuk mara ke Piala Dunia. Pemotongan mata ini hanya halangan kecil dan kami tetap yakin dengan peluang pasukan,” katanya.
Beliau turut memaklumkan bahawa kementeriannya akan melaksanakan siasatan menyeluruh bagi mengenal pasti punca kecuaian yang membawa kepada kesilapan besar tersebut. Tindakan lanjut akan diambil terhadap pihak yang bertanggungjawab agar insiden sebegini tidak berulang.
Selain pemotongan mata, Persatuan Bola Sepak Afrika Selatan (SAFA) turut menerima tamparan kewangan apabila dikenakan denda sebanyak 10,000 franc Swiss, bersamaan kira-kira RM66,000. Namun, badan induk bola sepak negara itu masih mempunyai ruang untuk mengemukakan rayuan terhadap hukuman yang dijatuhkan.
Keputusan FIFA ini juga memberi kesan besar kepada dinamik kumpulan, khususnya kepada Nigeria. Pasukan Super Eagles kini kembali bernafas apabila hanya ketinggalan tiga mata di belakang dua pasukan teratas, sekali gus kembali bersaing untuk tiket ke Piala Dunia. Dua perlawanan terakhir pada bulan depan dijangka menjadi penentu kepada peluang sebenar mereka.
Menurut format kelayakan, hanya juara daripada sembilan kumpulan yang layak secara automatik ke Piala Dunia 2026. Empat pasukan yang menamatkan saingan sebagai naib juara terbaik pula akan diberikan peluang ke play-off bagi merebut slot tambahan.
Situasi terbaru ini jelas menunjukkan betapa pentingnya pengurusan pasukan memastikan semua aspek teknikal dan disiplin diteliti dengan rapi. Kesilapan kecil seperti menurunkan pemain yang digantung boleh mengubah keseluruhan perjalanan sebuah kempen kelayakan. Bagi Afrika Selatan, pengajaran pahit ini hadir ketika mereka berada di ambang kemaraan, namun peluang mereka masih belum tertutup sepenuhnya.
Dengan baki perlawanan yang ada, Bafana Bafana kini perlu melipat gandakan usaha untuk menebus kehilangan mata tersebut. Peminat setia pula berharap agar pasukan kebanggaan mereka dapat bangkit semula dan membuktikan keupayaan sebenar di atas padang.